Yaşar Kemal’i Anlamak

Anlayamazsın kardeşim anlayamazsın! Kim kimi anlamış da sen Yaşar Kemal’i anlayacaksın!

Bağıra bağıra bu cümleleri söylemek geliyor içimden. Ne zaman, nerede,  kime karşı, düşünmeden; göğe, denize, havaya…

Sait Faik’in tanımıyla “Türklerin en Kürt’ü, Kürtlerin en Türk’ü.” Veya çoğu insanın tanımıyla Çağın Homeros’u o. Barış taraftarı, savaş karşıtı ve Anadolu kültürüne sahip çıkan adam.

Şimdilerde çoğu akademisyen onun Türk edebiyatına kattığı değerleri görmezden gelerek onu ağızlarına bile almıyor; alanlar ise dar görüşleri ve küçük gözleriyle “O romancı sayılmaz, dili destancılar gibidir.” derler. Modern dünyada modern ve daha çok postmodern edebiyata değer veriyorlar. Değer vermeleri iyi bir şey, yanlış anlaşılmasın sözlerim. Fakat Yaşar Kemal’in dilinin farklı oluşunu bahane ederek Yaşar Kemal’i görmezden gelmeleri gülünç bir dramdır. Onlara İnce Memed romanının Türk Edebiyatının En İyi 100 Romanı listesinde 1. sırada olduğunu hatırlatırsanız; şüphesiz İnce Memed 1’i okurlar sadece kimse İnce Memed roman serisinin tamamını okumadığını söylerler.

Okuduk mu?

Okumadık…  

Kendi içerisinde sıkışıp kalmış Türk edebiyatını dünyaya tanıtmıştır Yaşar Kemal. Bizim Dünya edebiyatındaki öncümüzdür. Bu değişmez, değiştirilemez ve sadece bu nedenle ona saygı duymak, ondan bahsetmek gerekir.

Sadece akademisyenler, öğretmenler, yazarlar, okuyucular değil, yanlış anlaşılmasın benim sözlerim; yanlış anlaşılır hep. MEB tarafından belirlenen 100 Türk edebiyatçısı listesinde de adı yoktur onun. O, ülkesi ve memleketi için yazmıştır oysa. Onu hep “mecbur insanlar” ilgilendirmiş; insanı insana anlatan en güzel cümleleri o kurmuştur: 

“İnsanlarla oynamamalı. Bir yerleri var, bir ince yerleri, işte oraya değmemeli.”

“Konuşan insan, öyle kolay kolay dertten ölmez. Bir insan konuşmadı da içine gömüldü müydü, sonu felakettir.”

Onu anlamak, onun düşündüğünü düşünmek bu kadar mı zor gelir insanlara veya görmek…

Ben Yaşar Kemal’i anlatamam, belki herkes anlar da, anlatıverir de ben beceremem bu işi. Onun değerini anlatacak kelime bulamam, yanlış anlamış olmaktan, anlatmaktan korkarım, korkak biriyimdir zaten; çok çabalamama gerek yoktur. O, dünyada okunan ve “Ben 10 yıl sonra Fransa’da okunmasam da 50 yıl memleketimde okunacağım diyen adamdır.”

Okumak gerek okumak! Onu anlayabilmek için de önce okumak gerek ama madem Yaşar Kemal’i anlamadık; anlatamadık onun sözüyle bitireyim sözlerimi:      

“O güzel insanlar, o güzel atlara binip gittiler…”

Eyüp Saka

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.