Bulut Ekspresi: Orhan Veli’nin Vezin Durağı

Yepyeni bir içerikle karşınızdayız! Önce yeni içeriğimizin ne olduğunu anlatacak, ardından ilk konuğumuz Orhan Veli’yi ağırlayacağız. O halde başlayalım!

Bir varmış, bir yokmuş. Allah’ın deli kulları çokmuş, bizden daha delisi hiç yokmuş. Çok demesi pek günahmış. Azdan çoktan, hoppala, hoptan. Sana bir mintan yaptırayım, çerden çöpten, ilikleri karpuz kabuğundan, düğmeleri turptan. Zaman o zaman idi. Bit bineğim, pire yedeğim idi. Darı topuzum, çavdar kalkanım idi. Bir tüfeğim var idi. Ayran ile doldurur, şerbet ile ateşlerdim. Çıkardım dağlar başına “Bre, bre!” der gezerdim. Yetmiş karga ayağa kalkardı, ağa geliyor diye.

Diye diye söylenirken uzaklarda çok uzaklarda bir diyar varmış. Bu diyarda büyükler küçüklerini uyuturlarken bir masal okurlarmış.

Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde, develer tellal iken, pireler berber iken, ben babamın beşiğini tıngır mıngır sallar iken, kavganın savaşın değil mutluluğun, sevincin, neşenin bol olduğu güneşli bir diyar varmış. Bu diyarda insanlar ölmezmiş. Bir vakit sonra kuş olup bulutların ardına geçer, orada yaşarlarmış. Onlar kuş olurken anıları da bulutlara karışırmış. Her gün buluttan bir tren onların yurdundan geçer, onlara hatıralarını hatırlatırmış. Onların yüzleri ne vakit gülerse, en güzel anılarıyla karşılaşırlarsa, o vakit gök de gülümsermiş. Ne vakit gökyüzü kara bulutlarla dolsa onlar kara anılarıyla karşılaşıyorlarmış. Bu kara anılarını görenler gözyaşlarını tutamıyor, yeryüzüne bırakıyormuş. “Ah” diye inleyişleri yeryüzünü beşik gibi sallıyormuş.

Ey çocuğum, ne vakit Göğün karardığını ve yağmur yağdığını görürsen bil ki bulutların ardındakiler yaptıklarıyla yüzleşiyor, gözyaşlarını döküyorlar. İşte o an gökten gelen seslerin onların sesi olduğunu unutma. Sen, sen ol yavrum, kuş olmadan önce kötü anılar biriktirme. Hep iyi ol, doğru ol, dürüst ol ve güzel yaşa. Güzel yaşa ki bulutların ardına gittiğin vakit üzülme, pişmanlık duyma. En çok da iyi anılarınla bulutların altındakilerine güzellik ver.

Bak göğe görüyor musun? Bir bulut treni geçiyor. Kim bilir ne anılar taşıyor içinde?

VEZİN DURAĞI

Gözüktü peronda hatırasıyla Orhan Veli. Son dakikaya kalmıştı onun anıları. Memur adam öyle birinci mevki kompartımanda yer alamaz. Yer alamaz almasına da anı gözcüleri en çok onun anılarını severler.

O yeniliği seven adamdır. Eskimiş, kalıplaşmış hiçbir şeyden hoşlanmaz. Değişim yapılması gerekir bazen, bazen de devrim. Kurumuş bir çınara bağlanmış bir şiir sanatını sürdürmek yerine bahçeye yeni bir ağaç dikti o. Kökleri kurumuş çınarla beslenen…

Onun için eskiden pek hoşlanmaz dedik ama onun eskiyi bilmediği anlamına gelmez bu. Hem de öyle böyle bilmek değil onunki.

 Bizler birinin herhangi bir şeyden hoşlanmadığını duyunca, hoşlanmayanın hoşlanmadığı şey ile ilgili pek bir şey bilmediği kanısına kapılırız. Bu yanlış, çok yanlış bir davranıştır. Üstelik konu Orhan Veli ise…

Orhan Veli Kanık, Divan şirinin etkisi altında olan Türk şiirindeki vezin ve kafiye başta olmak üzere pek çok unsuru reddederek karşı çıkar ve Türk şiirinde yeni bir sayfanın açılmasını sağlar. Hal böyle iken devrin eski kafalı şairciklerinden bir Erzurumlu şair yukarıda söylediğimiz sevmiyorsa bilmiyordur kanısına kapılıp eski şekille yazdığı bir şiirini “Yeni Hayat Lokantasında”  Orhan Veli’ye okur ve Orhan Veli’den kasidenin veznini bulmasını ister. Çok şey değildir istediği de bir küçümseme vardır bunun altında. O bunu isteyince olacak olan olaylar oluverir.

Orhan Veli okunan şirin yalnızca veznini bulmakla yetinmez ve şiirdeki vezin bozukluğunu içeren dizeleri teker teker belirterek şaire istemediği bir karşılık verir. Şair dersini almış ve “Sizi çok yordum, size haksızlık ettim. Hesabı bana bağışlayın, çok rica ederim,” demiştir. Cebimde hesabı ödeyecek parası olmayan Orhan ve Fahir’i hesaptan kurtarmış olmuştu.

Ve tüm aksi düşüncelere rağmen eski şiiri, aruzu çok iyi bilirdi Orhan Veli…

Eyüp Saka

KAYNAKÇA:

Oral, Haluk, Şiir Hikâyeleri, İş Bankası, 2020

Aksoy, Fahir, Kürdün Meyhanesi,  h2o, 2018

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.