Hayatın Son Mevsimi: Sonbahar

 Kimileri hayatı mevsimlere benzetir. Sonbaharın da payına insan hayatının son telleri düşmüş. Umutsuzluk, pişmanlık ve yaşayamamışlıklarla dolu olan hayatın maziyi hatırlamakla geçen bir mevsimidir Sonbahar.

2008 yapımı Sonbahar filminin başkarakteri Yusuf’a Onur Saylak, Yusuf’un dostu olan Mikail karakterine Serkan Keskin, Yusuf’un sevdiği kadın Eka karakterine ise Gürcü oyuncu Megi Kobaladze hayat vermiştir. Filmin başından sonuna değin oyunculuk dersi veren Onur Saylak’ın göz alıcı performansına diyecek yok doğrusu.  

Yönetmen Özcan Alper’in yerinde tespitleri ve eleştirileriyle vücut bulmuş başarılı bir filmdir. Filmin ana karakter Yusuf’un etrafında şekillendiğini görüyoruz. Filmin başkarakteri Yusuf henüz 22 yaşında bir üniversite öğrencisiyken siyasi tutuklu olarak hapse girmiştir. Hapse girdikten sonra açlık grevine giren Yusuf’un bunun ve hapiste on yıl boyunca yaşadığı şeylerin de etkisiyle sağlığı bozulmuştur. Hayata Döndürme Operasyonu, devletin şefkatli sesi gibi pek çok olaya ve duruma eleştiri getiren film, Yusuf’un ağır hastalığı sonrası kısa bir ömrünün kaldığının anlaşılması ile serbest bırakılarak evine dönmesini, fakat hayatına dönememesini konu almaktadır. Hayatını o hapishanede bırakmıştır çünkü.

Yıllarca evinden, annesinden, kendisine küs bir şekilde vefat eden babasından uzak kalmasının yanı sıra Yusuf artık kendisine de uzaktır.

Yusuf, Mikail’in ısrarı üzerine gittiği meyhanede konsomatris olarak çalışan Eka’yı görür ve onda belki kendisini bulur belki de kendisinin hissettiklerini hissettiğini görür bilinmez ama o Eka’ya, Eka da ona âşık oluverir. Yusuf için artık ölüm daha da acı verir.

Yusuf’un dostu Mikail de aslında benzer hayatlara maruz kalmıştır. Yusuf gerçek bir hapishanede yıllarını geçirerek hayattan bezmiş, Mikail ise dışarıda olmasına rağmen etrafına örülen duvarlar neticesinde hapishaneye mahkûm kalmış gibi hissetmiştir. Yıllar ikisine de acımasız davranmıştır. Bulunduğu yeri terk etme hayali taşıyan Mikail bunu başaramamış ve yılların geçme hızına da yetişememiştir. Her ikisinin de hayatlarını geçirdiği hapishanelerin, kırılan umutlarını, yitirdikleri özgürlüklerini ve vazgeçtikleri hayatlarını sembolize ettiğini görmekteyiz.

On yıl hapishanede yaşamış olan Yusuf’un, kapalı mekânlarda kalmak istemediğini ve hep doğa yöneldiğini izleriz. Geceleri dışarıda yatıyor ve mevsimi olmamasına rağmen yaylaya çıkmak istiyordur Yusuf. İlk anlarda bunun nedenini anlamayan Mikail, sonraları Yusuf’un son zamanlarını yaşadığını hissedince Yusuf’un istediğine boyun eğer. Her şeye, herkese yabancılaşmış olan Yusuf, öleceğini kimseye söylemezken bir iç hesaplaşma yaşamaktadır.

Yusuf’un evine döndüğünde eski tulumunu tamir etmeye başlaması filmde önemli bir yere sahiptir. Çünkü bu tulum ve tamiratı aslında bir şeyleri tamamlama isteğini simgelemektedir. Filmin adı olan sonbahar, insanın son baharını, yitip giden gençliğini ve hayata dair tek bir umudunun dahi kalmayıp sonunu beklemesini sembolize etmektedir. Filmde yer alan dağlar, köyler, bu coğrafyanın sakinlerini ve geleneksel yaşantıyı yansıtıyor gibi görünse de Yusuf’un tüm bunlara yabancılaşması, karlı yaylalar arasındaki yalnızlığı aslında evrensel yalnızlığı temsil etmektedir.

Eka ile Yusuf’un yollarının kesişmesi sembolik olarak yalnızlaşmış iki karakterin birbirinde tam olarak kesişmesidir. Otel odasında Eka’nın Yusuf’un gömleğini açmak istediği ve Yusuf’un buna karşı geldiği sahne Hz. Yusuf hikâyesine bir telmih olarak görülürken sonradan yakınlaşmaları ve çıkarılan kıyafetlerin de aslında yalnızlıklarını simgelediğini söylemek de mümkündür. Yusuf’un hapishaneye atılması ve yalnızlaşması da Hz. Yusuf’un kuyuya atılması ve kardeşlerinin ona sırt çevirerek onu yalnız bırakmasını hatırlatmıyor da değil. Aynı zamanda Yusuf’un düşmüş bir kadını sevmesi onun düşüşünü bize yeniden hatırlatır sanki.

Mevsimin sonbahar olması Yusuf’un hayatının sonunda olması, sonbahar motifi bize açık bir şekilde anlatıldığının kanıtıdır.

Mevsimler bir döngü halindedir. Bir yaprak düşerken yeni yaprağın tomurcukları doğar.

Eyüp Saka

Agâh Ensar Can

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.